Biyoteknoloji

Sıçrayan Genler Çileklerde Cinsiyet Kromozomlarında Değişiklikler Yapar

Sıçrayan Genler Çileklerde Cinsiyet Kromozomlarında Değişiklikler Yapar

Pittsburgh Üniversitesi Biyolojik Bilimler Bölümü’nden bir araştırmacının başkanlık ettiği bir ekip, gen kasetlerinin çilek bitkileri nesillerine aktarılmasının cinsiyet kromozomlarındaki değişikliklere yol açtığını göstermiştir.

Evrimsel Ekoloji Profesörü Tia-Lynn Ashman, Oregon State Üniversitesi Entegre Biyoloji Bölümü ve Botanik ve Bitki Patolojisi Bölümü’nden araştırmacılarla birlikte, PLOS Biyoloji Dergisinin Eylül sayısında, “Bir gen kasetinin tekrarlanan translokasyonu çileklerde seks kromozomu döngüsünü harekete geçirir.” makalesini yayımladı.

Çalışma Pitt’in Kenneth P. Dietrich Sanat ve Bilim Okulu’na verilen Ulusal Bilim Vakfı ödülü ile desteklenmektedir.

Araştırmacılar, Yabani Kuzey Amerika ahtapot çileklerinin kökenleri farklı 3 taksonomik gruptan üç farklı kromozomu izleyerek homomorfik, dişi heterogametik (ZW) kalıtımı ile ayrı cinslere sahip olduğunu belirlediler. Araştırmacılar, erkeklerde hiç bulunmayan dişi bitkilerde bir SDR kaseti oluşturan cinsiyet belirleyici bölge dizilerini belirlediler. SDR kasetinin daha ileri çalışması “tekrarlanan translokasyon öyküsünü” gösterdi.

Bu keşif, bitki cinsiyet bölgelerinin sıçrayabildiğini gösteren ilk örnektir ve bu olguya göre, yeni genler cinsiyetle bağlantıya girerek ve kilitleyerek fenomenin uyarlanabilir olduğunu gösterebilir.

Ulusal Bilim Vakfı’ndaki program direktörü Samuel Scheiner, “Bir bireyin dişi mi erkek mi yoksa bitkilerde daha çeşitli çiftleşme türleri mi olduğunu tespit etmemize rağmen, onların evrimi hala tam olarak anlaşılamamıştır” dedi. “Bu çalışma, sürecin tahmin edebileceğimizden çok daha karmaşık olduğunu gösteriyor. Bu sonuçlar, yeni bitki çeşitlerinin yaratılmasına yardımcı olabilir ve belki de bitkilerin büyük çeşitliliğinin nasıl ortaya çıktığı hakkında bize bir şeyler anlatabilir.”

Ashman, çalışmanın tıbbi genetik unsurların keşfi için 1983’te fizyoloji ya da tıp alanında Nobel Ödülü alan bilim insanı Barbara McClintock’un teorisini destekleyen antibiyotik direnci ve insani özellikler de dahil olmak üzere geniş kapsamlı kanıtlara yeni bir fenotip eklediğini söyledi.

Ashman, “Seks kromozomlarının türler arasında farklı olduğunu belirleyen mekanizmaları daha geniş bir şekilde anlamaya çalışıyoruz. Burada gen hareketlerinin cinsiyeti belirleyen farklı kromozomlara yol açan devirin altında yatan ilk açık kanıtlara sahibiz.” dedi.

Kaynak: https://phys.org/news/2018-09-genes-sex-chromosome-strawberries.html
Explore further: Two from one: new research maps out evolution of genders from hermaphroditic ancestors
More information: Jacob A. Tennessen et al, Repeated translocation of a gene cassette drives sex-chromosome turnover in strawberries, PLOS Biology (2018). DOI: 10.1371/journal.pbio.2006062
Journal reference: PLoS Biology search and more info website http://www.plosbiology.org/
Provided by: University of Pittsburgh search and more info website http://www.pitt.edu/

Çeviren ve Derleyen: Dr. Yalçın DEDEOĞLU

Eklenme Tarihi : 1 Ekim 2018

Yorum Yap